Elektrociepłownia Fortum w Zabrzu zakończyła letni remont i ponownie pracuje. Zakład, który produkuje ciepło dla blisko 70 tys. gospodarstw domowych w Zabrzu i Bytomiu, przygotowuje się jednocześnie do dużych zmian technologicznych. Rozpoczęły się już prace fundamentowe pod trzy silosy przeznaczone do magazynowania biomasy. Do końca 2027 roku węgiel ma zniknąć z podstawowego miksu paliwowego elektrociepłowni.
ZOBACZ TEŻ: Wiadukty nad A4 w Zabrzu do remontu. GDDKiA wybrała wykonawcę
Letnie miesiące, kiedy zapotrzebowanie na ciepło jest mniejsze, Fortum wykorzystało na przeprowadzenie prac wymagających wyłączenia głównego bloku elektrociepłowni. Jednym z najważniejszych elementów remontu była szczegółowa kontrola kotła.
Wykonano ponad 20 tys. pomiarów grubości ścianek jego rur. Na podstawie uzyskanych wyników wytypowano elementy wymagające naprawy, a następnie odtworzono ich powłoki ochronne.
Przeglądy i naprawy objęły również turbogenerator wykorzystywany do produkcji energii elektrycznej. Sprawdzono szczelność wymienników przekazujących ciepło do miejskiej sieci, a także zmodernizowano system sterowania instalacją. Po zakończeniu remontu blok został uruchomiony i rozpoczął dostarczanie energii elektrycznej do krajowej sieci.
Dodatkowe źródła ciepła na wypadek mrozów
Do sezonu zimowego przygotowano również dodatkowe źródła ciepła, w tym ciepłownię w Bytomiu-Miechowicach. Są one uruchamiane w okresach wysokiego zapotrzebowania, m.in. podczas silnych mrozów, ale także wtedy, gdy główny blok pracuje z ograniczoną mocą albo zostaje czasowo wyłączony.
— Przygotowanie do zimy zaczyna się od dokładnego sprawdzenia urządzeń. Chcemy wykryć zużyte elementy i naprawić je latem, zanim urządzenia będą musiały pracować przy większym zimowym obciążeniu. Dlatego podczas postoju sprawdzamy nie tylko główny blok, ale też urządzenia, od których zależy jego praca w całym sezonie — mówi Andrzej Starzyński, kierownik Elektrociepłowni Fortum w Zabrzu.
Na remonty przygotowujące elektrociepłownię do sezonu Fortum przeznaczyło 18,5 mln zł. Kolejne 12 mln zł to inwestycje realizowane poza programem dekarbonizacji. Łącznie daje to 30,5 mln zł.
Trzy silosy na biomasę. Fortum odchodzi od węgla
Jednocześnie trwa przebudowa zabrzańskiej elektrociepłowni, której celem jest wyeliminowanie do końca 2027 roku węgla z podstawowego miksu paliwowego zakładu.
Po modernizacji główny blok ma wykorzystywać około 70 proc. biomasy i 30 proc. RDF. Wartość projektu przebudowy związanego z przejściem na biomasę i RDF wynosi około 85 mln euro.
Na terenie elektrociepłowni rozpoczęły się już prace fundamentowe pod trzy silosy przeznaczone do magazynowania biomasy – zrębki drzewnej. Wybudowane zostaną również instalacje służące do jej rozładunku i podawania do kotła.
Zasadnicza część prac przy przebudowie kotła oraz układów podawania paliwa znajdujących się wewnątrz kotłowni rozpocznie się podczas planowanego postoju wiosną 2027 roku. Pierwsze uruchomienie kotła wykorzystującego biomasę przewidziano na drugą połowę 2027 roku.
— Przebudowujemy zakład, który przez cały czas musi zapewniać ciepło mieszkańcom. Dlatego kolejność prac ma duże znaczenie. Najpierw budujemy instalacje do przyjmowania i magazynowania biomasy. Prace wymagające wyłączenia głównego kotła wykonamy podczas postoju zaplanowanego na 2027 rok, w czasie którego pozostałe źródła ciepła zagwarantują dostawy ciepła — mówi Wojciech Trzebieniak, kierownik projektu odejścia od węgla w Zabrzu.
Kocioł elektrodowy i ogromny magazyn ciepła
Zmiana sposobu funkcjonowania elektrociepłowni nie ograniczy się do wykorzystania biomasy i RDF. W zakładzie mają powstać także kocioł elektrodowy o mocy 55 MW oraz akumulator ciepła o pojemności około 1200 MWh. Ich uruchomienie zaplanowano również na koniec 2027 roku.
Kocioł elektrodowy będzie zamieniał energię elektryczną w ciepło. Akumulator ma natomiast działać jak duży magazyn gorącej wody, pozwalając przechowywać wyprodukowane wcześniej ciepło i wykorzystać je w momencie zwiększonego zapotrzebowania, np. rano.
Rozwiązanie ma umożliwić produkowanie części ciepła wcześniej, w okresach, gdy zakup energii elektrycznej będzie tańszy. Nowe urządzenia będą współpracowały z blokiem kogeneracyjnym, który jednocześnie produkuje ciepło i energię elektryczną.
Dalsza część artykułu pod materiałem video:
RDF dla Zabrza powstaje w Zawierciu
Paliwo RDF wykorzystywane w Elektrociepłowni Fortum w Zabrzu produkuje zakład w Zawierciu. Od początku 2026 roku do 18 września wytworzono tam 45,4 tys. ton RDF.
RDF powstaje z pozostałości po sortowaniu odpadów, których nie można poddać recyklingowi. Paliwo produkowane w Zawierciu jest przeznaczone wyłącznie do wykorzystania w Elektrociepłowni Fortum w Zabrzu.
Zakład posiada umowy zabezpieczające dostawy materiału potrzebnego do produkcji paliwa. Utrzymywane są również zapasy gotowego RDF. W razie potrzeby możliwe jest organizowanie dodatkowych transportów do zabrzańskiej elektrociepłowni w weekendy i święta, co pozwala reagować na zwiększone zapotrzebowanie na paliwo.
W 2026 roku w zakładzie w Zawierciu zakupiono ponadto ładowarki oraz zmodernizowano przenośniki.
Fortum informuje, że zabezpieczyło dostawy węgla i RDF w ilościach potrzebnych do planowanej pracy Elektrociepłowni w Zabrzu w sezonie 2026/2027.
Jak ograniczyć straty ciepła w mieszkaniu?
Fortum przypomina również, że przygotowanie do sezonu grzewczego nie kończy się na źródłach i sieci ciepłowniczej. Znaczenie mają instalacje znajdujące się w budynkach oraz sposób korzystania z ogrzewania.
1. Odsłoń grzejniki i termostaty.
Meble i długie zasłony utrudniają rozchodzenie się ciepła. Zasłonięty termostat może także reagować na temperaturę panującą bezpośrednio przy grzejniku zamiast na temperaturę w całym pomieszczeniu.
2. Reguluj temperaturę termostatem.
Jeżeli w pokoju jest zbyt gorąco, należy zmniejszyć ustawienie ogrzewania i dostosować temperaturę do potrzeb domowników oraz sposobu wykorzystywania pomieszczenia.
3. Wietrz krótko i intensywnie.
Na czas wietrzenia należy przykręcić termostat i szeroko otworzyć okno na kilka minut. Po jego zamknięciu można przywrócić wcześniejsze ustawienie ogrzewania.
4. Podczas dłuższej nieobecności obniż temperaturę.
Nie ma potrzeby utrzymywania takiej samej temperatury jak podczas obecności domowników. Nie należy jednak dopuszczać do nadmiernego wychłodzenia mieszkania.
5. Sprawdź szczelność okien i drzwi.
Zużyte uszczelki mogą powodować przeciągi i niepotrzebne straty ciepła. Jednocześnie nie należy zasłaniać nawiewników ani kratek wentylacyjnych.
6. Problemy z ogrzewaniem zgłoś zarządcy.
Jeżeli mimo otwartego zaworu w pomieszczeniu jest zimno, grzejnik nie grzeje albo słychać w nim bulgotanie, instalacja może wymagać sprawdzenia lub odpowietrzenia. Zarządca budynku powinien pomóc w ustaleniu przyczyny i zorganizowaniu potrzebnych prac.
Źródło: mat. pras. Fortum
